Vortúrinn Ein með öllu 2015

Vortúrinn 2015 var óvenju seint á ferðinni og kom það ýmislegt til, einkum þó óvenju kalt vor og að helgar með virkilegum blíðviðrisdögum virtust einfaldlega ekki vera á boðstólnum. Einhverjir vildu reyndar meina að það vantaði bara meira bit í karlanna en á það var ekki hlustað. Loks var brottför ákveðin 17. júní, enda ekki seinna vænna. Ferðaáætlun á þessum ártíma er hefðbundin því ekki er mikið val um færar sleðaleiðir á hálendinu þegar svo langt er liðið á árið. Alla jafna er lagt upp af Öxnadalsheiði og stefnan tekinn austur á bóginn þvert yfir Sprengisand, áleiðis að Vatnajökli.

Fjallið alltaf jafnt „skemmtilegt“
Flokkurinn taldi aðeins fjóra að þessu sinni þegar ekið var inn Kaldbaksdalinn á Öxnadalsheiði síðdegis 17. júní. Hreiðar Hreiðarsson (eða Formaðurinn), Jón Trausti Björnsson og Úlfar Arason, auk undirritaðs. Nokkrar þræðingar voru neðst í dalnum en síðan var leiðin greið inn á Nýjabæjarfjall. Þar var eins og jökull yfir að líta, eða hefði a.m.k. verið með útsýni umfram þá 5 metra sem í boði voru. Aksturinn inn fjallið sóttist hins vegar ágætlega að því frátöldu að sleði Formannsins virtist ekki of spenntur fyrir ferðalaginu og gekk nokkuð köflótt. En áfram var haldið og heldur birti til þegar halla fór niður af Nýjabæjarfjallinu. Áfangastaðurinn var Laugafell og eins og hefðbundið er á vorin þá kostaði talsverða króka og þræðingar að finna færa leið síðustu kílómetrana.

Lífinu tekið með ró
Veðurspáin hafði gert ráð fyrir frekar þungbúnu veðri daginn eftir og þegar risið var úr rekkju kom í ljós að spáin hafði fyllilega gengið eftir. Vonir voru um að létta myndi til seinnipartinn og lífinu því tekið með ró, dvalið lengi í morgunmat, legið enn lengur í lauginni og sagðar mun fleiri sögur. En að lokum var ákveðið að síga af stað áleiðis austur í Gæsavötn og láta reyna á hvort þangað væri enn fært á sleða.

Babb í bátinn
Ekki höfðu menn lengi ekið þegar í ljós kom að eitthvað var bogið við einn sleðann og skoðun leiddi í ljós að fremri kúplingin var brotin í tvennt. Engar forsendur voru því fyrir því að hann gæti langt upp í ferð lengra inn á hálendið og nú sest á rökstóla um hvað til bragð ætti að taka. Einróma niðurstaða var að reyna að koma sleðanum aftur niður á Öxnadalsheiði, keyra í bæinn, sækja nýjan sleða og halda ferðinni áfram, eða hefja hana að nýju, eftir því hvernig á það er litið. Brotið var nú stillt af og kúplinsboltinn hertur eins og hægt var með „skiptilykilsræfli“ sem Formaðurinn lagði til. Síðan var snúið við en stoppað reglulega til að huga að herslunni.

Ein með öllu
Aftur var Nýjabæjarfjallið ekið í fullkomnu skyggnisleysi og ekki laust við að mannskapurinn væri nokkuð feginn að komast í bílana niður á Öxnadalsheiði. Voru nú höfð hröð handtök, sleðanum hent á kerru og brunað áleiðis til Akureyrar. Sleðaskiptin á hlaðinu hjá Jóni gengu hratt og vel og gáfu menn sér naumlega tíma til að fá sér pylsu og kók í Krókeyrarnesti (sem heitir víst Leirunesti eða eitthvað svoleiðis í dag) áður en brennt var aftur upp á heiði. En þetta mun vera ein af fáum hálendisferðum þar sem menn hafa fengið sér eina með öllu í miðjum túr.

Ekki skánar Fjallið
Og enn var mannskapurinn staddur á Öxnadalsheiði, sléttum sólarhring eftir að lagt var af stað hið fyrra sinni. Framundan var Nýjabæjarfjallið og vonir um meiri birtu reyndust ekki á rökum reistar. Skyggnisleysið var jafnvel enn meira en áður og sami rigningarhraglandinn og verið hafði í hin tvö skiptin. Planið var að paufast austur í Gæsavötn, með viðkomu í Laugafelli til að taka bensín, en hvorki veður né skyggni gerðu slíka ferð aðlaðandi þegar á reyndi. Langt var liðið á kvöld þegar rennt var í hlað í Laugafelli, í nánast ausandi rigningu. Var einróma ákvörðun að láta gott heita af vélsleðaakstri þennan daginn og hefja frekar eldamennsku. Snarað var upp sverum steikum með meðlæti og fljótlega skriðið í poka.

Sjö sólir á lofti
Kvenréttindadagurinn 19. júní heilsaði með allt öðru veðri en kvöldið áður. Brostið var á með brakandi blíðu, sjö sólir á lofti og ljóst að nú væri góður dagur framundan. Jón rak því mannskapinn á fætur með fyrra fallinu en að sjálfsögðu gáfu menn sér þó tíma til að skreppa aðeins í laugina.

Bjart framundan
Fátt er skemmtilegra en að þeysa um hálendið að vori til í sól og blíðu og nú voru sannarlega þannig aðstæður. Stefnan var fyrst tekin á Sandbúðir, norðan Fjórðungsöldu, þaðan sem fá má ágætis útsýni um leiðina áfram austur. Þaðan þótt sýnt að taka þyrfti sveig suður á bóginn og því farið suður fyrir hraunið, í hæðirnar norður af Tungnafellsjökli og þaðan áleiðis aftur norður að brúnni yfir Skjálfandafljót. Frá henni var ekki lengi gert að renna í Gæsavötn, enda höfðu menn aldrei séð svo góðan vorsnjó austan Fljóts. Karlar voru því bara nokkuð sperrtir að vera komnir í Gæsavötn á sleða 19. júní og sannfærðu hvern annan um að það hefði aldrei áður verið gert.

Klippt á snjóinn
Eftir gott kaffistopp var ákveðið að halda áfram austur og freista þess að kíkja á Holuhraun hið nýja. Flottur snjór var fyrir framan jökul og magnað færi. Stefnt var á Kistufell og síðan yfir Urðarhálsinn, með viðkomu hjá jarðfallinu magnaða sem þar er. En fyrir austan Urðarháls var hins vegar klippt á snjóinn, autt alveg frá jökulsporði og svo langt norður sem augað eygði. Því var ljóst að lengra yrði ekki farið á sleða með þessari stefnu. Var nú dólað til baka að skálanum við Kistufell, þaðan upp á Kistufellið og til baka í Gæsavötn, alltaf í sömu rjómablíðunni.

Í blautara lagi
Á pallinum í Gæsavötnum létu menn líða úr sér góða stund en síðan var nefi snúið heim á leið. Nú var farið suður fyrir Fjórðungsöldu og þaðan stefnt norður, yfir upptök Bergvatnskvíslar. Er ekki ofsögum sagt að færið hafi verið í blautara lagi og bókstaflega allt miðhálendið að fara á flot. En eftir því sem landið hækkaði til norðurs jókst snjórinn og höfð var viðkoma í skálunum Landakoti og Berglandi, svona rétt til að ferð okkar væri skrásett sem víðast. Nú var líka allt annar bragur á Nýjabæjarfjallinu en í hinum þremur ferðunum og fyrr en varði blasti Kaldbaksdalurinn við. Eitthvað hafði snjóinn tekið upp í hlýindunum þá um daginn þannig að sýna varð nokkra harðfylgni við að komast alla leið í bílana. Að baki varð viðburðarík ferð sem sannaði enn á ný að með hæfilegu magni af þrjósku og útsjónarsemi þá uppskera menn að lokum 🙂

Myndir tóku Halldór og Úlfar.

Leave a comment